Kilka okręgowych rad lekarskich podjęło w ostatnich dniach uchwały z żądaniem zwołania kolejnego nadzwyczajnego zjazdu, na którym rozpatrzony zostanie wniosek o odwołanie Łukasza Jankowskiego z funkcji prezesa NRL. By NRL musiała zwołać zjazd, potrzeba ośmiu uchwał w tej sprawie. Prezes lekarskiego samorządu postanowił w tej kwestii zwrócić się bezpośrednio do wszystkich lekarzy i lekarzy dentystów.
Fot. Włodzimierz Wasyluk dla mp.pl
- Kryzys w lekarskim samorządzie trwa od dłuższego czasu – tak naprawdę od zjazdu, który powierzył Łukaszowi Jankowskiemu funkcję prezesa
- Oponenci zarzucają Jankowskiemu m.in. działania na szkodę samorządu i osłabianie roli Konwentu Prezesów okręgowych rad lekarskich, naruszanie korespondencji czy ograniczanie niezależności członków organów NIL
- Odnosząc się do działań, podjętych przez swoich adwersarzy, Jankowski stwierdza, że próbują oni podważyć jego mandat, „używając w tym celu kruczków prawnych czy nawet innych, niegodnych zawodu lekarza metod”
- Prezes NRL zwrócił się jednocześnie do członków samorządu o aktywne wzięcie udziału w najbliższych wyborach do izb lekarskich, co stanie się łatwiejsze przez wprowadzenie e-głosowania
Kryzys w lekarskim samorządzie trwa od dłuższego czasu – tak naprawdę od zjazdu, który powierzył Łukaszowi Jankowskiemu funkcję prezesa. Zwolennicy prof. Andrzeja Matyi, który ubiegał się o reelekcję, nigdy do końca nie zaakceptowali werdyktu, co łatwo można było zaobserwować choćby podczas tegorocznego nadzwyczajnego zjazdu w Łodzi. Podział na „starych” i „młodych” działaczy samorządu lekarskiego (jednym, ale nie jedynym, kryterium jest wiek) zarysował się oczywiście wcześniej, ale od ponad dwóch lat podziały są szczególnie ostre i szczególnie widoczne, a obie strony oskarżają się wzajemnie o pogłębianie i utrwalanie tego podziału.
Kilka okręgowych rad lekarskich – m.in. ORL w Krakowie – podjęło w ostatnich dniach uchwały z żądaniem zwołania kolejnego nadzwyczajnego zjazdu, na którym rozpatrzony zostanie wniosek o odwołanie Łukasza Jankowskiego z funkcji (jego kadencja upływa w maju 2026 roku). Oponenci zarzucają Jankowskiemu działania na szkodę samorządu i osłabianie roli Konwentu Prezesów okręgowych rad lekarskich, ciała opiniodawczego i doradczego, naruszanie korespondencji, ograniczanie niezależności członków organów Naczelnej Izby Lekarskiej poprzez wydawanie poleceń, wskazujących na oczekiwany sposób głosowania nad projektami uchwał, wnoszonymi przez reprezentantów okręgowych izb lekarskich, postrzeganych przez Prezesa NRL jako opozycyjne wobec prowadzonej przez niego polityki.
Są też zarzuty bardziej precyzyjne. – Kolejnym argumentem wskazującym na nieakceptowalny sposób kierowania lekarskim samorządem zawodowym przez Prezesa NRL jest przekroczenie przez Prezesa NRL uprawnień wynikających z uchwały Naczelnej Rady Lekarskiej NRL 24/23/IX z 2 czerwca 2023 r. w sprawie zobowiązania Prezesa NRL do podjęcia działań w celu zmodernizowania logo NIL. Okoliczność ta została potwierdzona przez Naczelną Komisję Rewizyjną w Protokole nr 12/2024/IX/NKR z dnia 5-6 kwietnia 2024 r. Komisja stwierdziła brak konsultacji projektu logo z innymi organami oraz zespołami, komisjami i ciałami doradczymi NIL, późne wprowadzenie do porządku obrad NRL projektu uchwały odnoszącej się do nowego logo, co faktycznie uniemożliwiło zgłaszanie pisemnych uwag oraz brak całościowej i spójnej koncepcji zmiany identyfikacji wizualnej organów NIL i innych ośrodków NIL – można przeczytać również w jednym z wniosków.
Krytycy formułują też zarzut braku transparentności. Jako przykład podają „treść uchwały Naczelnej Rady Lekarskiej nr 17/22/IX, która upoważniała Prezesa NRL do zaciągania zobowiązań w imieniu NRL. Uchwała ta była poddawana szerokiej krytyce, także przez Naczelną Komisję Rewizyjną”. – Niejasna jest także geneza utworzenia nieznanego przepisom prawa stanowiska Generalnego Radcy Prezesa Naczelnej Rady Lekarskiej. Stanowisko to nie znajduje oparcia w przepisach ustawy z dnia 2 grudnia 2009 r. o izbach lekarskich, nie wynika z przepisów wewnętrznych regulujących działanie lekarskiego samorządu zawodowego. Naczelna Komisja Rewizyjna potwierdziła, że zakres kompetencji oraz obowiązków przyznanych Generalnemu Radcy faktycznie obejmuje obowiązki leżące w zakresie zadań Prezesa NRL oraz Sekretarza NRL i stanowi de facto powstanie nowego stanowiska funkcyjnego, co nie znajduje uzasadnienia prawnego. Nieznane są także kryteria zatrudnienia osoby na tym stanowisku – wskazują.
Lista zarzutów jest dłuższa. W liście opublikowanym w poniedziałek prezes NRL się jednak do nich nie odnosi. – Samorząd Lekarski przez te ponad dwa lata stał się bardzo istotnym i surowym recenzentem rządzących, którzy coraz częściej zaczynają nas słuchać i realizować nasze postulaty. Naczelna Izba Lekarska potrafiła skupić wokół siebie nie tylko środowiska i zawody medyczne, ale również pozostałe niezwiązane z medycyną zawody zaufania publicznego – napisał w poniedziałek Łukasz Jankowski w liście otwartym, skierowanym do wszystkich lekarzy i lekarzy dentystów.
W liście prezes przypomina sukcesy, jakie samorząd zanotował w tej kadencji. W dwudziestu punktach wylicza zarówno podjęte podczas ostatniego zjazdu uchwały (zmiana regulaminu wyborów do izb lekarskich, która umożliwi innowacyjne e-głosowanie, przyjęcie nowego Kodeksu Etyki Lekarskiej, którego ostatnia nowelizacja miała miejsce kilkanaście lat temu), powołanie Rady Ekspertów NRL, przeprowadzenie największej w historii samorządu kampanii medialnej na rzecz poprawy wizerunku lekarza pod hasłem „Jestem Lekarzem, Jestem Człowiekiem”, jak i skuteczne stawanie w obronie lekarzy (umorzenie kar za tzw. nienależną refundację preparatu mlekozastępczego, obrona lekarza, którego dane wrażliwe ujawnił minister zdrowia, co doprowadziło do dymisji tegoż) czy działania w obronie jakości kształcenia, które przełożyły się na zablokowanie rekrutacji na kierunki lekarskie w niektórych szkołach bez pozytywnej oceny PKA.
– Jesteśmy ponadto o krok od osiągnięcia jeszcze kilku innych ważnych sukcesów – pod obrady parlamentu trafił już projekt zmian w prawie znoszący ograniczenia lekarzy w przepisywaniu bezpłatnych leków dla seniorów w zależności od miejsca pracy (o co nieskutecznie dotychczas izby walczyły od kilku lat), dzięki pracy specjalnego zespołu z udziałem NRL gotowe są rozwiązania wprowadzające automatyzację oznaczania refundacji na receptach (a więc i znoszące ewentualne kary za nienależną refundację), a we współpracy z Ministerstwem Sprawiedliwości przygotowaliśmy projekt wprowadzenia do polskiego prawa Klauzuli Wyższego Dobra znoszącej odpowiedzialność z zakresu kodeksu karnego za niezawinione błędy lekarskie – przypomina Łukasz Jankowski, oceniając, że nigdy wcześniej „samorząd Lekarski nie był tak silny, nie miał tak dużego wpływu na bieżące wydarzenia i nie był tak bardzo obecny w mediach jako wyraziciel stanowiska całego środowiska lekarskiego”.
Odnosząc się do działań, podjętych przez swoich adwersarzy, Jankowski stwierdza, że próbują oni podważyć jego mandat „używając w tym celu kruczków prawnych czy nawet innych, niegodnych zawodu lekarza metod, takich jak upublicznianie i rozpowszechnianie bez mojej zgody zmanipulowanej prywatnej korespondencji sprzed lat z zamkniętych grup dyskusyjnych”.
– Ubolewam, że zamiast merytorycznej dyskusji opartej na faktach wybrano posługiwanie się zdaniami wyrwanymi z kontekstu, półprawdami, a także zwykłymi plotkami – pisze Łukasz Jankowski, zaznaczając, że nie odbiera nikomu prawa do wyrażania swojego niezadowolenia, chęci zmiany, w tym na stanowisku prezesa NRL. Zapewniając, że zamierza ciężko pracować do ostatniego dnia swojej kadencji, zwrócił się jednocześnie do członków samorządu o aktywne wzięcie udziału w najbliższych wyborach do izb lekarskich, co stanie się łatwiejsze przez wprowadzenie e-głosowania. – Mam nadzieję, że obecna sytuacja nie zniechęci Państwa do dalszej pracy na rzecz samorządu, bo samorząd to coś więcej niż prezes, prezydium czy rada. To fundament, na którym budujemy od lat naszą tożsamość. (…) To w Waszych rękach leży fundamentalna decyzja, jakiego samorządu chcecie nie tylko na szczeblu centralnym, ale też okręgowym.
