Pacjenci wymagają opieki wieloobszarowej, więc pracownicy medyczni muszą ze sobą ściśle współpracować. Niedostatecznie wykorzystujemy potencjał kadr – mówiła w czwartek wiceminister zdrowia Katarzyna Kęcka, anonsując rozpoczęcie prac przez nowy zespół, który ma uporządkować kompetencje zawodów medycznych. Będzie to wykorzystane przy pracach nad zmianami w ustawie o wynagrodzeniach minimalnych.
Fot. MZ
W czwartek zespół zainaugurował swoje prace, w które są zaangażowani zarówno przedstawiciele samorządów zawodów medycznych, jak i kilku departamentów Ministerstwa Zdrowia. Hasłem przewodnim ma być interdyscyplinarność, oparta na kaskadowym przekazywaniu kompetencji, co pozwoli – jak zapewniała wiceminister Kęcka – lepiej wykorzystać zasoby kadrowe. Korzyść ma odnieść system ochrony zdrowia, ale przede wszystkim – pacjenci. – Interdyscyplinarność to współdziałanie w obrębie kilku zawodów medycznych. Pacjent wchodzący do systemu, niezależnie od tego, czy będzie to POZ, czy AOS lub szpital, wymaga opieki wieloobszarowej. Dziś wyzwaniem jest przede wszystkim niedostatecznie wykorzystany potencjał medyków. Wyzwaniem bez wątpienia pozostają także niekorzystne trendy demograficzne, dotykające nie tylko pacjentów, ale i kadry. Od wielu lat dbamy o to, by coraz więcej osób wchodziło do systemu ochrony zdrowia, są jednak jeszcze zawody, gdzie zastępowalność pokoleń nie jest optymalna – tłumaczyła.
Receptą na poprawę jakości opieki, ale też jej dostępności, ma być współdzielenie kompetencji. – Dobrym przykładem jest preskrypcja, czyli wypisywanie recept przez pielęgniarki. Poszczególne departamenty w MZ rozpoczęły już porządkowanie kompetencji, za czym pójdzie też ich redefinicja. Przygotowujemy się do tego, by pewne zadania zawodów medycznych poukładać z większym uwzględnieniem potrzeb systemu i pacjenta oraz poprawić bezpieczeństwo – mówiła wiceszefowa resortu zdrowia.
Ministerstwo Zdrowia ma nadzieję na poprawę atrakcyjności zawodów medycznych oraz usprawnienie i standaryzację systemu kształcenia podyplomowego. – Założenie jest też takie, by zmniejszyć obciążenie zawodów medycznych, zapewnić medykom większe możliwości rozwoju zawodowego np. poprzez upowszechnienie preskrypcji przez pielęgniarki, ale też i wprowadzenie porady fizjoterapeutycznej dla noworodków w POZ – podawała przykłady Kęcka.
Mariola Łodzińska, prezes Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych przypomniała, że w MZ pracuje od kilku miesięcy zespół, który opracowuje koncepcję zaawansowanej porady pielęgniarskiej. – Będziemy więc w jakimś stopniu wchodziły w kompetencje lekarzy, aby efektywniej wykorzystać kompetencje pielęgniarek. Osoby, które będą chciały pracować w ramach zaawansowanej praktyki pielęgniarskiej, będą miały też szansę na poszerzenie swojej wiedzy. W Irlandii zaawansowaną praktykę pielęgniarską wprowadzano 17 lat. Mam nadzieję, że w Polsce potrwa to krócej. W pierwszej kolejności zaawansowana praktyka pielęgniarska wejdzie najpewniej do POZ. Wraz z kompetencjami pielęgniarek poszerzona zostanie oczywiście odpowiedzialność zawodowa pielęgniarek – zapewniała. Łodzińska podkreśliła również, że jedną z korzyści powołania nowego zespołu, w którym wspólnie będą pracować przedstawiciele wielu zawodów medycznych, jest możliwość wzajemnego poznania swoich kompetencji.
Propozycje wypracowane przez zespół zostaną uwzględnione w dyskusji nad przygotowywanymi zmianami w ustawie o minimalnym wynagrodzeniu. Mają, jak mówiła Katarzyna Kęcka, pomóc ją uporządkować. – Mam tu na myśli merytoryczne przygotowanie poziomów kompetencji poszczególnych zawodów medycznych, które będą miały odzwierciedlenie w ustawie o najniższym wynagrodzeniu – powiedziała wiceminister. Do poszczególnych grup w tabeli, będącej załącznikiem do ustawy, zostanie dopisana „check-lista” z kompetencjami, co ma szczególne znaczenia w przypadku pielęgniarek (grupy 2., 5. oraz 6.), ale takie uzupełnienia mają się pojawić również w pozostałych grupach.
W przypadku pielęgniarek problem jest systemowy: od połowy 2022 roku, gdy zaczęła działać znowelizowana ustawa o sposobach ustalania najniższego wynagrodzenia, sądy zalewa fala pozwów dotyczących wynagrodzeń pielęgniarek i położnych: chodzi o kompetencje posiadane vs. wymagane. Część pielęgniarek i położnych z tytułem magistra oraz ukończoną specjalizacją, które zostały przez dyrektorów szpitali przypisane do niższych grup niż grupa 2., dochodzi swoich racji w sądach, które w większości stają po ich stronie, co rodzi konkretne konsekwencje, przede wszystkim finansowe, dla szpitali.
Obecne kierownictwo resortu zdrowia uporządkowanie tej kwestii wskazało jako jeden z priorytetów, a sposobem uporania się z problemem ma być nałożenie podziału kompetencji na zapisy załącznika do ustawy o wynagrodzeniu minimalnym. – Zespół ma za zadanie przygotować to w taki sposób, by były to jasne i czytelne rekomendacje i abyśmy nie mieli takich sytuacji jak obecnie – dodała Kęcka.
Nie ma jednak wątpliwości, że te prace będą tylko jednym z wątków prac nad nowelizacją ustawy o wynagrodzeniu minimalnym. Do 7 listopada Ministerstwo Zdrowia czeka na uwagi strony społecznej do przedstawionych na ostatnim posiedzeniu prezydium Trójstronnego Zespołu propozycji dotyczących zmian w obszarze wynagrodzeń. Najpierw musi zapaść kierunkowa decyzja, na jaki zakres zmian w ustawie zgodzą się partnerzy społeczni, w tym organizacje reprezentujące pracowników.
